Санды және әріпті өрнектерді түрлендіру

137 сабақ

Сен санды және әріпті өрнектерді түрлендіретін, айнымалылардың мәндері берілген жағдайда бірнеше айнымалысы бар өрнектердің мәнін табатын боласың.

Күн мен Ай

Жерден Айға дейінгі арақашықтық 384 403 км, ал Жерден Күнге дейінгі арақашықтық 149 597 887 км. Егер осы екі цифрды бөлетін болсақ, онда шамамен 389 шығады. Күннің диаметрін (1 400 000 км) Айдың диаметріне (3 474 км) бөлген кезде 403 шығады. Бұл екі сан бір-біріне өте жақын. Ай мен Күннің аспандағы өлшемдері бірдей болып көрінетіндігі сондықтан.

Мәтіндегі сандардың бөлінуі 

4 000 + 5а = 3 000 + 3 000

4 000 + 5а = 

5а =   

5а = 

а =   

а = 

Жұптық жұмыс

х + х + х = х

х неше рет алынған? 

7у – 2у = ( – ) · у = у

(4 + 5) ∙ у =ууу

(10 – 6) ∙ х =х х =х

Амалдардың қандай қасиетін қолданамыз?

10b– 4a

Өрнектерді ықшамдау

d + d + d + d = d

b + 7b + 11b = b

19р + 20р – 8р = р

b + b + b = b

20а + 13а + 32а = а

14р + 20р – р = р

c + c + 2c = c

4s + 3s + 7s = s

3t – 2t + t + 5t = t

Сен айнымалылардың мәндері берілген жағдайда екі айнымалысы бар өрнектің мәнін таба аласың.

16а – 9а = а

10р – 8р = р

17х – 10х = х

11а – 8а = а

12b –6b = b

21е – 10е = е

Сен айнымалылардың мәндері берілген жағдайда екі айнымалысы бар өрнектің мәнін таба аласың.

Жұптық жұмыс

а = 3, с = 4

(234 + 124)а + 237с =

а + 237с = 

· + 237 · =

 = 

с = 4

562с + 634с + 76с =

с

· =

b = 2, d = 5

569b + (69 + 77)d = 569b + d =

= 569 · ·  = 

+ = 

а = 3, с = 4

(645 + 567 + 867)с – 659a =

=с – 659a =

·  659 ·=

–  = 

Есіңде сақта!

Екі айнымалысы бар өрнектерді де ықшамдауға болады. Содан кейін айнымалылардың мәндері берілген жағдайда өрнектің мәнін табу керек.

Өзіндік жұмыс

b = 2, с = 5

717b – 84b + 88c =

b + 88с =

· + 88 ·=

 = 

c = 5, d = 7

(d + c) ∙ 25 + 34d =

dc + 34d =

d +c

· · =

 +  = 

а = 6, b = 2

564b + (а – b) ∙ 26 =

= 564b + аb =

b +а =

· · =

 +  = 

c = 5, d = 7

(d + c) ∙ 34 – 42d =

= d +c – 42d =

с d =

· · =

 –  = 

Сабақтың тақырыбы бойынша тапсырмалар мен сұрақтар құрастыр

Өтінемін күте тұрыңыз